• DOLAR
  • EURO
  • ALTIN
  • BIST
Travmatik Gündem Karşısında Psikolojik Denge Nasıl Kurulur?

Travmatik Gündem Karşısında Psikolojik Denge Nasıl Kurulur?

Savaş, zelzele ve afet haberlerinin gündemden düşmediği bir periyotta birçok kişi şuurlu ya da bilinçsiz biçimde “kaçınma” davranışı sergiliyor. Televizyonu kapatmak, sosyal medyada ilgili içerikleri geçmek ya da mevzu açıldığında sohbeti değiştirmek… Pekala, bu sahiden hami mu?

Bazen yalnızca uygun hissetmek için haber akışını susturmak istiyoruz. Ekranı kapatmak, sosyal medyada süratlice kaydırmak, o ağır imajları görmemek… Zira dünya ziyadesiyle gürültülü ve ziyadesiyle acı dolu. Savaşlar, zelzeleler, afetler, direkt yaşamıyor olsak bile içimizde bir yerlere dokunuyor. İşte tam bu noktada devreye “kaçınma” giriyor. Kendimizi korumak için şuurlu ya da bilinçsiz biçimde uzaklaşıyoruz. Fakat uzmanlara nazaran bu ara her zaman iyileştirici olmayabilir. Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Klinik Psikolog Uluğ Çağrı Beyaz, travmatik olaylardan kaçınmanın başlangıçta bir savunma sistemi olduğunu ancak uzun vadede duygusal yüzleşmeyi erteleyebileceğini söylüyor. Kaçınma davranışı, rahatsız edici bir olay sonrası süratli bir rahatlama gereksinimiyle ortaya çıkan, bazen şuurlu bazen bilinçsiz bir uzaklaşma reaksiyonu olarak tanımlanıyor. Beyaz’a nazaran bu davranış üç biçimde görülebiliyor: bilişsel kaçınma (belirli mevzular üzerine düşünmemek), duygusal kaçınma (bazı hisleri hissetmemeye çalışmak), bağlamsal kaçınma (olayı hatırlatan ortamlardan ve içeriklerden uzak durmak). Empati, endişe, geçmiş travmalar ve denetim muhtaçlığı da bu davranışın temel sebepleri arasında. Lakin sormadan edemiyoruz: Sanki kendimizi müdafaaya çalışırken aslında neyi erteliyoruz? Ruh sıhhatimiz için yanlışsız istikrar nerede başlıyor?

Launchmetrics Spotlight

Görsel Medya Etkiyi Artırıyor
Özellikle savaş ve afetlerin görsel–işitsel medya aracılığıyla sunulması kaygı ve korkuyu daha yoğun hale getirebiliyor. Travmatik manzaralara tekrar tekrar maruz kalmak, kişi direkt etkilenmemiş olsa bile gerilim düzeyini yükseltebiliyor. Bu noktada birçok kişi kendini korumak için haberlerden büsbütün uzaklaşmayı seçiyor. Lakin uzmanlara nazaran bu strateji uzun vadede duygusal güzelleşmeyi geciktirebiliyor. Kaçınma aslında bir savunma sistemi. Kişi, duygusal dengeyi korumak ve anksiyeteyi azaltmak için şuurlu ya da bilinçsiz bir halde uzaklaşmayı tercih edebiliyor. Fakat Beyaz’ın altını çizdiği kıymetli bir nokta var: “Sürekli görmezden gelmek, olayın yarattığı duygusal tesirlerle yüzleşmeyi ve gerektiğinde dayanak aramayı ertelemek manasına gelebiliyor. Travmatik olaylar dünyaya dair itimat hissini zedeleyebiliyor. Haberlerden uzak durmak kimi bireyler için ‘kontrolü yine kazanma’ eforu manasına geliyor. Bilgi akışını kesmek süreksiz bir inanç hissi yaratabiliyor. Ama bu durum, kişinin içsel korkusunu büsbütün ortadan kaldırmıyor; sırf erteliyor.”

Denge Şart
Uzmanımıza nazaran travmatik olaylardan büsbütün kopmak da daima maruz kalmak da sağlıklı değil. Ruh sıhhatinde istikrar kişinin duygusal hudutlarını tanıması, gerektiğinde içerikten uzaklaşması lakin büsbütün izole olmaması manasına geliyor. Aşikâr bir ölçüde bilgi sahibi olmak empati geliştirmeyi, bilinçlenmeyi ve hatta yardım etme motivasyonunu destekleyebiliyor. Kaçınma, başlangıçta kollayıcı bir refleks olabilir. Fakat uzun vadede güzelleşmenin yolu, hislerle temas kurmak, gerektiğinde takviye almak ve şuurlu bir medya tüketimi geliştirmekten geçiyor. Travmatik gündemden uzaklaşmak bir zayıflık değil lakin büsbütün kaçmak da tahlil değil. Ruh sıhhati için asıl kıymetli olan, kişinin kendi hudutlarını tanıdığı bir istikrar kurabilmesi.

Sosyal Medyada Paylaşın:

BİRDE BUNLARA BAKIN

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?